bar

Svalbarshreppur

Eyrarbakkaferðin 1968. Þetta ár var fimbulvetur, áfrerar miklir um og fyrir áramót, snjóalög og kuldar eftir það langt fram í maí og líklega það

Eyrarbakkaferin 1968.

Eyrarbakkaferin 1968.



etta r var fimbulvetur, frerar miklir um og fyrir ramt, snjalg og kuldar eftir a langt fram ma og lklega a sem verst var einu sinni skrp hlka seint febrar sem hleypti llu svell. egar tnin loks komu undan gaddinum grnkai nlega hvergi teigur hr um sveitir. Aeins nrktir sem s var sumari ur og ekki einu sinni r ef um endurvinnslu var a ra.    A vonum funduu bndur og bru saman r sn og var fyrst hugsa til heykaupa hvar sem fengist falt hey. En fleira var gert. Hvar sem engi var a finna var a nota. a mun hafa veri jlbyrjun sem g var t Eldjrnstum a gira me Sigfsi Aalbergi,  ann hluta af tni eyiblisins sem vltkur mtti heita, j og dreifa buri a sem gaddavrinn verndai. var a sem til okkar kom Sigtryggur Svalbari eirra erinda a bja mr engjaheyskap suur Fla. Hann var nkominn aan og sagi allt vera til staar, gras og ga fyrirgreislu ef vi vildum bara iggja, ekki vri fr neinum teki. Mrg r san grasblin vi Eyrarbakka httu a nta nema brot af engjunum. g sagi ara j og Sigtryggi tkst a f Vigfs og Maru Syra-landi me vintri.
Ekki hef g hj mr hva liu margir dagar fr essari kvrun ar til lagt var af sta.   En me okkur suur tkum vi rjr drttarvlar, eina eirra me moksturstkjum og heykvsl, tvr slttuvlar, eina ttlu og eina hjlmgavl. etta jrnaverk komst naumlega fyrir vruflutningablunum tveimur sem K.N.. hlt ti og kumenn voru eir Dddi og Gulli.   En vi fjgur feruust Svalbarsjeppanum, af sta undir kvld , kum Uxahryggi og num morgunverarbori htel Valhll ingvllum.(Maru gnai alveg veri eirri hressingu)  slrkum  degi  bnkuum vi upp hj Vigfsi oddvita og systur hans Vigfssnu og inn eirra heimili vorum vi oftsinnis t.d. Mara alveg mean hn var veik af hettustt.
Til a komast slgjulndin var ekinn smilegur vegur vestur r orpinu og spl upp me lfus.Vi affalli strum Flaveituskuri settum vi okkur niur me ltinn tjaldvagn sem veruhs +eitt tjald. upphafi var gott veur en urrkleysa egar vi frum a sl en svo herti sunnanttinni me strrigningum svo rt rengdist um enginu hvar gerandi var a fella grasi. Auvita var uppskera mest lgunum, sem uru svo blautar a tilgangslaust var a a sl, yri ekki gerandi a n slgjunni upp urrkvll.  A kvldi eins rigningardags heimsttum vi Sigtryggur vinaflk hans  Vernhar og Gyu Holti, komum lka inn heimili Sigurgrms. a var stofunni ar egar sunnan rigningin fossai stra glugga sem Vernharur sagi: g held a s komin ekta rosat, er ekki best fyrir ykkur a geyma vlarnar og engi anga til kemur norantt? Skreppa heim og nota veri ar. (frttir voru af slskini fyrir noran) Sigtryggur svarai essu: vi hfum bara ekki a miklu a hverfa , svo hygg g hann hafi  hugsa a sama og g,  hvernig tli gangi a f Vigga nsta tr.
etta voru n ekki einu hsin sem vi komum inn. Einhvern fyrsta daginn fkk Sigtryggur bo um a Stefana frnka hans ski eftir v a hann finni hana tilteknum tma kvenu hsi Hverageri. Sigtryggur var undrandi , datt engin nnur Stefana hug en fursystir okkar og bau mr a fara me svo og Syra-landshjnum. ennan dag var sem oftar bi a rigna en skein raunar upp mean vi vorum Hverageri. Umrdd kona var svo allt nnur en vi hugum.  Stefana Gumunsdttir fr Syra Lni. Hn var og hennar maur hsi vinaflks, annars dvalargestur Heilsuhlinu. Eiginmaurinn, Reynir, sprkur karl og hafi mest ori vi kaffibori sem vi fengum, rddi mest um nafstanar forsetakosningar. Frin hsinu var ung og falleg og bakaleiinni var Viggi binn a finna a t a etta vri eitthva skrtin vintta. Kerlingargreyi fr Syra-Lni vri hf Hverageri flskum forsendum. Maja ttist alveg hneykslu   hvernig hann hugsai.
ennan kutr lengdi svo Sigtryggur me v a fara austur Brnastai og banka upp hj alingismanninum gst orvaldssyni, ar stum vi lengi stofu og meal annars talai gst um Langnesinginn Smund sem hafi veri honum samskipa til sjs. En minnistast var sumum okkar kvldmaturinn sem Brnastaahjn fengu okkur til a iggja. Rtturinn var sltu grsleppa. Mr fannst hn gt og g maga eftir marga kaffitma. En Viggi var tortrygginn og tk lti sleppuna og Sigtryggur sat mti honum og geri au mistk a fara a fylgjast me svo hann gat lti bora sjlfur, hafi hugann vi a verjast hltri.      
Og  var lentum vi   veislur. Eitt sinni er Sigtryggur kom r barfer Selfoss, a var vi fljtlegra fr tjadbum okkar a aka upp me nni gegnum hlai Kaldaarnesi og inn aalveginn hj Sandvk sem hann var stoppaur af flki Stru-Sandvk og gefinn nveiddur lax og lka komi til hans skilaboum fr Rgnu og Ptri Kjarri.  Skilaboin voru a au bji engjaflkinu kvldmat  1.gst og til a vi getum horft sjnvarpi egar snt verur fr embttistku  Kristjns Eldjrns. A sjlfsgu mttum vi nefndum tma og stum fna veislu me silfur borbnai og jnustustlku sem hneigi sig oft en sagi aldrei or.  Viggi s a alveg t a stelpan s vri ekta rll. En Maja og e.t.v. vi ll vorum hrifin af Rgnu Sigurardttur og hfum lka gaman af a spjalla vi ijuhldinn Ptur, sem sagi okkur ekkert um mlningaframleislu en hafi lka reynslu af bskap og a rustum. Kjarr er smbli sem hann reisti egar hann seldi rustai.  a sem g man a Ptur sagi um reynslu sna af kali, var a eitt vori hafi allt hans tn hvtna upp egar a tti a grnka og sagi hann snggt frost hafa valdi svona miklu rtarsliti.  g held hann hafi s vantrarsvip okkur og skrapp sem oftar anna herbergi. Viggi sagi lka heimleiinni a etta s leiilegur maur, fari me jfnu millibili til a snafsa sjlfan sig en bji ekki rum dropa.
Vigfsna Bakkanum og fleiri sgu okkur a a kmi urrkur um verslunnarmannahelgina og a rttist. ..m. tvo daga var allgur urrkur. var unni a venjulegum heyskap me eirri tkni sem tti g . Me Kvernelands-kvslinni tt saman lanir ar sem ori var vel  vatnslaust.  Seinnitmaverk svo a koma heyinu gegnum heybindivl. Vi vorum ekki bin a tryggja okkur bindivl egar kom kerling austan r Flanum og bau okkur vl sem Sigtryggur i . Konan s var gurlega mlsk og vildi endilega f okkur til a iggja hey af sr,a s vsu all miki hraki,s samt gtt sauf og hross a var ekki teki miki undir tilboi og Mara okkar sagi a vi mttum heppin teljast ef essi vlarleiga hefni sn ekki. Svipurinn eigandanum s ekki fallegur.
Fleiri komu til okkar me bo. Frttaritari sjnvarpsins Selfossi kom og fylgdist me okkur um  stund er vi vorum a koma heyi gegnum bindivlina og leiinni kom maurinn me skilabo fr Runlfi lversholti um a hann vilji gefa okkur hey, eitt til tv blhlss. Heyi s fyrnt og hlu en vi verum a binda a sjlf. Lklega var a g sem tti skina a vi um essa gjf. En hn var n ekki til a skipta skpum um hva margt f var hgt a setja vetur. Best a rifja upp fram. egar bi var a binda engjaheyi (a sem urrka var) var me kranabl vlin flutt austur lversholt, a var um mijan dag og slskin en skralegt. Runlfur vsai okkur heyi sem var bragga  austan vi bjarhlinn en v miur gtu bndur ekki lna drttarvl nna, r voru allar flekkjunum ,en eir Lk ea Hrygg hlytu a geta lna vl). Sigtryggur k mr austur fyrsta binn og g betlai. Fkk vl me lofori um a skila henni eftir tvo tma ea svo. En lklega hlfa klukkustund brust vi remenningarnir vi a rfa etta myglaa gamla hey t r bragganum en kom drengur fr Lk til a skja vlina,skrirnar eru alveg a koma, vlin arf a koma raksturinn var Sigtryggur snggur a aftengja og akka fyrir lni. essi  120 bnt sem komin voru bnd urum vi svo a gera fer eftir seinna . st miklu betur og yngri bndinn, Kjartan lnai okkur Farmal-vl til a lyfta bggunum og leiddi okkur a kaffibori. Hsfreyjan var norsk og ar borai g vanalegt legg hveitibraui sem var ntt sltur. Lklega var a sama dag og banatilri sem vi gerum Vigga okkar(a hafa hann inni bragganum)sem eir Bjrn Sigfsson og annar heimamaur komu snum vrublum  og tku vlarnar og ofurlti af heyi yfir og inn milli. Og undir ntt lgu eir heim og me eim hjnin Syra-landi. rni Holti kom land daginn sem au komu heim og sagi a au hafi veri hrmulega reytuleg.
Vi Sigtryggur unnum a frgangi heyinu, raa bggunum mjann galta og kfa me lausu. Breiddum svo lonunt yfir , frekar en ekkert. essa nt fengum vi a hira Bakkanum. egar vi lukum frgangnum rigndi alveg ofsalega,en vi ekki vatnsfataklddir og kum hundblautir til Reykjavkur rttara sagt  Kpavog, heim til Jns Erlings og Sigrnar.ar frum vi ba og  stoppuum vel .  Erindi til Reykjavkur var a hluta landbnaarsning Laugardalnum . hana frum vi nsta dag og Sigtryggur svo norur en g tk a mr a vera nrri engjunum egar flutningur fengist baggana.  mean vi vorum enn a sl var g mlkunnugur flkinu Kaldaarnesi,ar kum vi oft gegnum hlai eins og fyrr segir. Fyrst var a unglingsstlka, ljshr og brosmild sem g hitti og fkk strax skringu hva lti vri byrja a heyja eim b, pabbi er me bakinu, ofgeri sr vi a hlaa upp veggina a ppuhliinu  Seinna fkk g a kynnast v hvaa skrveifu   Kaldaarnesbndinn hafi fengi  , lfus hafi fltt yfir tnin um veturinn og eyilagt megni af giringunum og skemmt va me sandhaugum.    - egar kmi a v a hlaa heybl var nttrulega a hafa moksturtkjavl og kom g mr  vel vi Eyr bnda , held a g hafi boist til a grpa verk hj honum stainn. Allavega gekk vel a lynda vi fjlskylduna Kaldaarnesi og g var ar heimilismaur rma viku og var flesta daga urrkur svo nokku vel gekk a heyja og blar komu til a skja engjaheyi.  ..m. Einar Fribjrnsson , mgur minn.  Hann kom snemma sunnudagsmorgni og var g enn tjaldbunum og hj mr gestir, rarinn brir og svaldur Marsson , lka Hanna Kjartansdttir og vorum vi bin a vera balli austur Hvoli  ar sem Haukur Mortens lk og sng. g man hva a var snautlegt a lta Einar taka taka sig blinu.  Sennilega tti g von honum ennan dag, annars var erfitt me fjarskipti.  t var enginn smasambandi t tni. En einhverjum dgum seinna komu Kpaskersblarnir (g man allavega eftir Ddda) og tku a sasta. v miur hef g ekki heimildir og er binn a gleyma hva blhlssin voru mrg.
a er reyndar fleira essari sgu sem hld eru um hvort rtt s sagt fr. g tla ekkert a bijast fyrirgefningar v, segi bara g man etta svona.
rbk ingeyinga  1992  geymir frsgn Sigtryggs orlkssonar af engjaferinni  lngu.

Kveja til allra sem nenna a lesa etta.   Stefn Eggertsson.                                                




Framsetning efnis

moya - Útgáfa 1.13 2009 - Stefna ehf